Najlepsze książki przeczytane w 2012 roku.

źródło: rebis.com.pl

źródło: rebis.com.pl

Choć mój blog nie ma charakteru recenzenckiego, kilkukrotnie biłem się z pokusą zamieszczenia recenzji książki, która wybitnie przypadła mi do gustu. Skutecznie pokusy te zwalczałem, nie chcąc „rozcieńczać” całkiem sprawnie funkcjonującej formy bloga. Zdania nie zmieniłem i nadal nie zamierzam pisać recenzji, myślę jednak, że nie zaszkodzi, jeżeli w ramach rocznego podsumowania zamieszczę krótkie notki dotyczące najciekawszych tytułów, które udało mi się poznać w tym roku. Ograniczę się do pozycji w jakiś sposób związanych z tematyką bloga i, jak wspomniałem, prezentujących ponadprzeciętną wartość. Poniżej przedstawiam więc najlepsze książki dotyczące historii, historii wojskowości, a także aktualnych zagadnień „wojskowo-bliskowschodnich”, z którymi zetknąłem się w ostatnim okresie. Mam nadzieję, że choć dla niektórych czytelników lista ta okażę się przydatna.

STAROŻYTNOŚĆ

Scypion Afrykański Starszy, Richard A. Gabriel, Dom Wydawniczy Rebis 2010 – Pozycja może nie wybitna, ale warta uwagi ze względu na jej charakter. Autor jest bardzo mocno skoncentrowany na aspekcie militarnym swoich rozważań, co jest nieczęste w antycznych biografiach. Książka zawiera dużą dawkę wiedzy na temat wojskowości Republiki Rzymskiej i Drugiej Wojny Punickiej. Szkoda, że pisana jest pod z góry ustaloną tezę, która brzmi „Scypion Afrykański największym wodzem starożytnym był…”.

ŚREDNIOWIECZE

Morze Wiary,Stephen O’Shea, Dom Wydawniczy Rebis 2009 – Książka dla mnie wyjątkowa. Łączy w sobie literackie piękno sprawiające, że momentami odnosi się wrażenie wgłębiania się w Baśnie 1001 Nocy, z drugiej zawierająca masę niespotykanych gdzie indziej informacji (kto by się spodziewał, że w sycylijskich kościołach zdarzało się odprawiać msze…po arabsku?). Całość osadzona na tle toczących się przez stulecia chrześcijańsko-muzułmańskich zmagań wokół Morza Śródziemnego.

NOWOŻYTNOŚĆ

Stanisław Żółkiewski, Jerzy Besala, Państwowy Instytut Wydawniczy 1988 – Jedna z moich ulubionych biografii polskich wodzów. Pokazująca nie tylko kwestie militarne, ale także szeroki obraz Rzeczypospolitej przełomu XVI i XVII wieku, z całym jej pięknem i przywarami. Klasyka.

Wojny Włoskie 1494-1559, Piotr Tafiłowski, Inforteditions 2007 – Książka ma wady, ale warto przymknąć na nie oko, jest to bowiem jedna z niewielu pozycji w rodzimym języku, która traktuje o Wojnach Włoskich. A te, z natury swojej, dla każdego kto interesuje się historią wojskowości są okresem niezwykle ciekawym.

Wojny i wojskowość Polska w XVI wieku, Marek Plewczyński, Inforteditions 2011-2012 – Biblia tematu. Wielki znawca epoki tworzy swoje dzieło życia. Póki co ukazały się dwa tomy. Pierwszy obejmujący lata 1500-1548 i drugi 1548-1572. Trzeciego tomu można spodziewać się wkrótce. Książki w sposób wyczerpujący przedstawiają kompleksowe informacje na temat polskich sił zbrojnych w XVI wieku, opisując przy tym również, z wielką szczegółowością, przebieg wszystkich kampanii toczonych przez Polskę w tym okresie. Może nie najłatwiejsza lektura, ale ilość zawartej w pozycji wiedzy jest porażająca.

XIX WIEK

Wielka Gra, Peter Hopkirk, Wydawnictwo ZYSK i s-ka 2011 – Książka odkrywająca jedną z białych plam na polskim rynku wydawniczym. Pozycja pisana w taki sposób, że czyta się ją niczym powieść przygodową, niejednokrotnie opisująca wydarzenia, które mogłyby stać się kanwą takiej powieści. Dzieje Afganistanu, Azji Centralnej i jej pierwszych europejskich odkrywców, przedstawione na tle klasycznej rywalizacji imperiów, brytyjskiego i carskiego.

Napoleon w Egipcie, Paul Strathern, Dom Wydawniczy Rebis 2009 – Kolejna na liście książka, która jest literacką perełką. Czyta się jednym tchem. Autor z wielkim talentem i wdziękiem przedstawia wielkie kulturowe zderzenie cywilizacji zachodniej z muzułmańską na przełomie XVIII i XIX wieku. Pomimo, że z książki sporo można dowiedzieć się na tematy stricte wojskowe, jej wymiar kulturowy i anegdotyczny ma największą wartość.

Wojna o Wszystkie Oceany, Roy i Leslie Adkins, Dom Wydawniczy Rebis 2008 – Choć książka ta może drażnić bardzo wyczuwalnym anglofilskim podejściem, ma dla polskiego czytelnika dużą wartość. W sposób sumienny i szczegółowy, do tego opatrzony licznymi cytatami z epoki, opisuje działania na morzu w okresie Wojen Napoleońskich. Dla każdego fana wojen morskich i epoki wielkich żaglowców pozycja obowiązkowa.

Napoleon i jego marszałkowie, Archibald G. Macdonell, Wyd. Arkadiusz Wingert 2008 – Pozycja klasyczna, której przedstawiać nie trzeba. Znakomity literacko, zbiorowy obraz najważniejszych wodzów porewolucyjnej Francji. Wodzów, ale także łupieżców, złodziei, amantów i zdrajców…Kolejna książka, którą czyta się jednym tchem.

LATA 1914 – 1945

Alianci, Jonathan Fenby, Znak 2007 – Znakomita pozycja, pieczołowicie opisująca wzajemne relacje między Churchillem, Rooseveltem i Stalinem w czasie Drugiej Wojny Światowej. Książka pełna wyciągów z ich spotkań i pasjonujących anegdot. Przede wszystkim jednak, dająca wgląd w polityczne spory na najwyższym szczeblu. Pozwala spojrzeć na historię konfliktu lat 39-45 w nietypowy sposób, także na historię Polski.

Punkty Zwrotne, Ian Kershaw, Znak 2009 – Pozycja podobna do powyższej, choć nieco trudniejsza w odbiorze. Obie książki świetnie się uzupełniają. O ile bowiem „Alianci” koncentrują się głównie na wydarzeniach lat 1941-1945, o tyle „Punkty Zwrotne” nacisk kładą na okres 1939-1941. Mamy tutaj bardzo szczegółowy opis politycznych narad w USA, Niemczech, Japonii czy Wielkiej Brytanii, które zaowocowały podjęciem najbardziej brzemiennych decyzji w historii zeszłego stulecia.

D-Day, Antony Beevor, Znak 2010 – Pozycja według mnie wzorowa. Obszerne dzieło, które w sposób kompletny opisuje walki w Normandii, od inwazji, poprzez bitwę o Falaise, do końca walk we Francji. Prócz wyczerpujących opisów działań wojennych autor nie stronił również od przedstawienia działań politycznych stojących za otwarciem frontu w Europie Zachodniej.

Armia Hitlera 1939-1945, Philippe Masson, Wyd. Arkadiusz Wingert 2008 – Bardzo solidna pozycja, które może być podstawą wiedzy na temat Wehrmachtu i Waffen SS podczas Drugiej Wojny Światowej. Prócz zwięzłego opisu działań niemieckiej armii zapoznamy się z organizacją i rozwojem potencjału „Armii Hitlera”. Solidna książka o podręcznikowym charakterze. Dodatkowo wzbogacona genialnymi przypisami prof. Pawła Wieczorkiewicza.

Karmazynowe Bractwo, Basil Liddell Hart, Wyd. Arkadiusz Wingert 2006 – Kolejna klasyczna pozycja. Napisana po wojnie, przez uznanego już przed konfliktem teoretyka wojskowości. Książka opiera się na jego wywiadach z przebywającymi w brytyjskiej niewoli niemieckimi generałami i feldmarszałkami. Pozycja niezwykle żywa, dający świetny pogląd na niemiecką strategię i taktykę, rysująca przy tym niespotykane gdzie indziej wizerunki niemieckich dowódców, a także ich relacje z Adolfem Hitlerem.

ZIMNA WOJNA

Wschód Czerwonego Księżyca , Matthew Brzezinski, Znak 2009 – Wciągająca niczym powieść szpiegowska historia radziecko-amerykańskiego wyścigu zbrojeń, który doprowadził do stworzenia przez oba mocarstwa własnych arsenałów rakiet balistycznych. Kilkaset stron „wchodzi samo” w jeden, dwa wieczory.

OKRES PO 1989 ROKU

Dziedzictwo Popiołów. Historia CIA, Tim Weiner, Dom Wydawniczy Rebis 2009 – to zdecydowanie moja książka roku. Niezwykle dokładne, oparte na dokumentach i wywiadach, a nie fantastycznych poszlakach, studium dotyczące historii CIA od początków organizacji do inwazji na Irak. Ogromna ilość faktów i odsłaniających kulisy amerykańskiego wywiadu informacji. Do tego niezwykle liczne i bogate w szczegółową wiedzę przypisy. Pozycja obowiązkowa dla każdego kto interesuje się historią po 1945 roku, a zwłaszcza służbami specjalnymi.

Udział Sił Zbrojnych USA w konfliktach w Iraku i Afganistanie, Bartosz Kruszyński, Wydawnictwo Uniwersytetu Adama Mickiewicza, 2011 – Opasłe dzieło, pionierskie na polskim rynku. Ma jednak pewne wady. Po pierwsze tytuł jest mylący. Książka traktuje głównie o siłach lądowych. Sprawy marynarki i lotnictwa są ledwie zasygnalizowane. Mamy za to świetny opis reform w Armii między Wietnamem a Zatoką Perską. Najlepszy, w mojej opinii, dostępny po polsku, opis wojny z Irakiem lat 1990-1991. Afganistan opisany jest nieco chaotycznie, ale to trudny konflikt, by przedstawić go w ramach klasycznej narracji. Działania w Iraku po 2003 są jedynie zasygnalizowane, ta wojna musi jeszcze poczekać na swoje opracowania.

Atlas Radykalnego Islamu, Xavier Raufer, Wydawnictwo Dialog 2012 – Książka, którą w swojej bibliotece powinien mieć każdy interesujący się Bliskim Wschodem i terroryzmem islamskim. To nie jest lektura do czytania, a raczej do czerpania wiedzy, kiedy jej potrzebujemy. Szczegółowy leksykon islamskich organizacji terrorystycznych na całym świecie, a także poszczególnych, nawet najmniejszych zamachów. Ponadto masa ciekawostek, na przykład spis najważniejszych paryskich meczetów, gdzie werbowani są bojownicy Islamu…

Działania Sił Morskich po Drugiej Wojnie Światowej, Krzysztof Kubiak, Książka i Wiedza 2007 – Gigantyczne, liczące ponad 1000 stron „maczkiem”, dzieło, które w sposób niemal kompletny opisuje najważniejsze wojny na morzu od 1945 do 2003 roku. Niewyczerpane źródło informacji na temat samych działań, taktyki i środków prowadzenia wojny morskiej. Do tego opatrzone masą map, schematów i tabel. Kolejna pozycja, która powinna znaleźć się w bibliotece każdego fana historii współczesnych wojen.

Nowy Wspaniały Irak, Mariusz Zawadzki, WAB 2012 – Pisany ze swadą i polotem reportaż, którego autorem jest dziennikarz Gazety Wyborczej. M. Zawadzki zdaje pełną kolorytu relację ze swoich kilku wypraw do pogrążonego w wojnie Iraku. Autor nie stroni od ironii i opisów pozornie zabawnych anegdot, z drugiej strony spotkamy się również z wydarzeniami emanującymi powagą i specyficzną melancholią. Godna polecenia podróż od Bagdadu, przez Basrę, aż po iracki Kurdystan.

Dobrzy Żołnierze, David Finkel, Wydawnictwo Poznańskie 2011 – Bardzo przygnębiająca relacja z jednej tury służby amerykańskiego batalionu w sercu Bagdadu. Autorem jest uznany reporter Washington Posta, naoczny świadek większości opisanych wydarzeń. Brak patosu i tanich morałów, w zamian za to solidna, przejmujące, pozbawiona ugrzecznień relacja z krwawej, niszczącej psychicznie wojny.

KSIĄŻKI PRZEKROJOWE

Bliski Wschód w Stosunkach Międzynarodowych, Fred Halliday, Wyd. Uniwersytetu Jagiellońskiego, 2007 – Lektura trudna, ale niezwykle satysfakcjonująca. Uznany znawca regionu, z erudycją, mądrością i obiektywizmem, charakteryzuje stosunki panujące na Bliskim Wschodzie. Dzięki tej książce można poznać Bliski Wschód, a zwłaszcza mechanizmy, które od wielu lat sterują tym regionem, bez narosłej wokół tamtejszych stosunków mitologii. Należy czytać w wielkim skupieniu, nie zaszkodzi również przed lekturą posiąść pewien zasób wiedzy, choćby z Teorii Stosunków Międzynarodowych.

Ten wpis został opublikowany w kategorii Ogłoszenia Parafialne, Uncategorized i oznaczony tagami , , , , , , , , , , , , , , , , , , , , , , , , , , , , , , , , , , , , , , , , , , , , , , , , , , , , , , , , , , , , , . Dodaj zakładkę do bezpośredniego odnośnika.

Skomentuj

Wprowadź swoje dane lub kliknij jedną z tych ikon, aby się zalogować:

Logo WordPress.com

Komentujesz korzystając z konta WordPress.com. Log Out / Zmień )

Zdjęcie z Twittera

Komentujesz korzystając z konta Twitter. Log Out / Zmień )

Facebook photo

Komentujesz korzystając z konta Facebook. Log Out / Zmień )

Google+ photo

Komentujesz korzystając z konta Google+. Log Out / Zmień )

Connecting to %s